Putin’in Tatarca ile İmtihanı

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in, yıllık basın toplantısında “dede” anlamına gelen kelimeyi “güle güle” olarak algılaması hem Putin’i hem de salondakileri güldürdü.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in gerçekleştirdiği yıllık basın toplantısına dünyanın çeşitli ülkelerinden binlerce gazeteci katıldı. Putin, gazetecilerin sorularını aldı.

Putin, pankartlı gazetecinin neden elinde “Güle güle” yazdığını sordu. Bu soru salonda kahkaha tufanına sebep oldu. “Bay Bay Putin” yazısının Tatarcada “Dede Putin” olarak telaffuz edildiğini söyleyen gazeteci bu sözün “Büyükbaba” anlamına geldiğini söyledi. Bunun üzerine Putin de, yaşlılıktan gözüm görmüyor diyerek şakalaştı.

Tatarca: 

  • baba  : baba
  • babay (K) : dede (K=Kuzey ağzı)

Kırım Tatarca (Qırımtatar tili)

Türk dillerine ait olan Kıpçak-Oğuz karışık bir dildir. Geçmişte Osmanlı Devleti’yle yakın ilişkiler İstanbul ve Anadolu Türkçeleri sözcüklerinin Kırım Tatarca’ya alınmasını sağlamıştır. Rus yönetimi altında ise kimi Rusça sözcükler de dahil olmuştur.

Kırım Tatarca üç ana ağızlardan ibaret:

  • Güney veya Yalıboyu ağzı (Oğuz grubundadır, Anadolu Türkçesine çok benzer)
  • Orta veya Orta yolak ağzı (Kıpçak-Kuman grubundadır, ancak Oğuz Türkçesi’nin etkisi de büyüktür)
  • Kuzey veya Çöl ağzı (Kıpçak-Nogay grubundadır, tamamen Kıpçak özellikleri içerir)

Kırım Tatar edebî dilinin esası – Orta ağızdır. İşbu sözlükte edebî sözcüklerinden başka ağız sözcükleri de mevcut. Onlar aşağıdaki listede parantezde yazılan özel harfle işaretlenmiştir: (G) – Güney ağzı, (K) – Kuzey ağzı, (O) – Orta ağzıdır.

Bugünkü Kırım Tatar elifbasında Türkçe karakterlerinden başka daha Ñ ve Q harfleri kullanılmaktadır. Dikkat: Kırım Tatar elifbasında Î, Û, W, X karakterleri yoktur. Kırım Tatar alfabesine göre kalın ünlü olan hecelerde K yerine QG yerine Ğ yazılır. (Kırım Tatarca okunuşta/söyleyişte Türkçedeki Ğ yoktur, G okunur/söylenir). Sözlükteki tüm sözcükler modern Kırım Tatarca imlâ kurallarına uygun olarak yazılmıştır.


Kaynakca:

Bir cevap yazın