Fatih etinta ile eviri Sektr zerine yaptmz rportaj

Soru 1- eviri sektrnde ulusal meslek standardnn yaynlanmasnn sektre katksnn olacan dnyor musunuz? zellikle hangi alanlarda bir etkisi olabilir sizce ( fiyat iyiletirmesi, kalitenin artmas, eviri alma saatlerinin dzenlenmesi vs)?
Cevabnz: Tabi ki katk salayacaktr, bu sayede eviri camiasnda iverenden serbest evirmene, tam zamanl evirmenden editre, redaktrden eviri brolarna kadar herkes zerine den ykmllkleri bilecek, temel alaca kriterlere gre hareket edebilecektir. Dolaysyla, tercme sektr yaprak gibi savrulmaktan kurtulup kendi yolunu bulacaktr. Fiyat standardizasyonu getirilebilecek, eviri kalitesi artacak, evirmenlerin alma saatleri insani koullara ekilebilecektir.
Soru 2-eviri sektrnde lkemizde 450?den fazla eviri iletmesi, 10?dan fazla faal dernek ve 100?den fazla dilde 15.000?den fazla evirmen ve her yl mezun olan 500 gen evirmen aday mevcut. Sizce evirmenlere gerekli deer verilmekte mi?
Cevabnz: Kesinlikle HAYIR! Kanaatimce dnyann en nemli meslek gruplarndan biri olmasna ramen bir o kadar da yitik, kenara atlm bir meslek grubudur. 70.000?den fazla avukatn olduu bir lkede neden says 15.000 kadar olan evirmenlerin itibarnn avukatlarn itibar yannda esamesi dahi okunmamaktadr?! lkelerin d dnya ile iletiiminin en nemli aktrleri olan evirmenler srekli gz ard edilmekte, kolay bir i icra ettikleri dnlmektedir. Problemin kkeni ran, Azerbaycan gibi lkelerde dahi olmasna karn Trkiye?de bir evirmenlik yasasnn bulunmaydr. Bu durum babolua, kalitenin yerlerde srnmesine, merdiven alt eviri brolarnn mantar gibi tremesine, kuru para uruna meslein ayaklar altna alnmasna sebebiyet vermektedir.
Soru 3- MYK?nn standardnda 2.5 maddesinde
?Yazl eviride alma ortamnn, havalandrma-stma-soutma sistemlerini ieren, yeterli aydnlatma sistemine sahip, ergonomik ofis ara ve gereleri ile donatlm, gerekli iletiim imknlarn sunan alt yapya sahip (internet balants, telefon, faks vb.) zellikte olmas gerekir. Ardl eviri yapan evirmen, alma ortamnda konumacy rahat duyabilecei bir konumda bulunmal; simltane eviride ise alma ortam, ilgili TSE standartlarna uygun olmaldr.
yazmaktadr. Sizce 450 eviri iletmesinin ne kadar bu maddeye uymaktadr. ( Senem Kobya?nn kiisel notu: Bildiiniz var ise isim verebilirsiniz, kaliteli firmalar rakibimiz deil, ayn amala yola ktmz arkadalarmzdr, isimlerini yaynlamaktan onur duyarm) Bunu denetleyen bir kurul veya otokontrol mekanizmas mevcut mu?
Cevabnz: Bence %10?u gemez. Reklam gibi olmasndan ekinmekle birlikte kendi firmam TraVisEdu?nun bu standartlara laykyla uyduunu belirtmek isterim. Bu durumu denetleyen kurul olmamakla birlikte grevlendirdiimiz evirmenlerin mmkn olan en gzel artlarda grev yapmasn oto kontrol mekanizmamzla salamaya alyoruz. kurua tamah etmeden eviri sektrnn hak ettii deeri bulmas iin gnlden emek veriyoruz.
Soru 4- evirmenlerin kazanlar konusunda ne dnyorsunuz? ?Sayfas 5 TL?den gnde 100 sayfa evirsen ( !) ayda 15.000 TL kazanrsn hem de oturduun yerden? mant ile yaklalan evirmenler sizce bu kadar kazanyorlar m?
Cevabnz: Sektrdeki dzenlemelerle bence bir evirmenin 1000 kr. creti minimum 10 TL olmaldr. O zaman gnde 25-30 sayfa i yapan bir evirmen 20 i gnnde 6.000 TL civarnda para kazanabilecektir ki bence iyi bir evirmenin hakk aylk minimum 5.000 TL?dir. Bir evirmenin gnde 100 sayfa eviri yapmas olanakszdr. yi ve hzl bir evirmenin gnlk ortalamas 25-35 sayfa arasnda olmaldr.
Soru 4: eviri sektrndeki fatura konusunda ne dnyorsunuz? evirmenlerin kazanlar emek saylaca iin vergiden muaf tutulmal m? Yoksa belli bir limitin stne ktklarnda m vergilendirilmeli?
Cevabnz: Tm serbest evirmenlerin serbest meslek makbuzu kesmesi gerekir. Zira, gelir elde etmektedirler. Aksi halde, serbest meslek makbuzu kesmek suretiyle vergi mkellefi olan dier meslek erbaplarna hakszlk olacaktr. Ayrca, eviri iletmesi de bu sayede gider gsterebilecektir.
Soru 5: eviri sektrnde cretler dk olduu iin faturasz almay tercih eden serbest evirmenlerin bu durumlarndan faydalanp cretlerini demeyen eviri iletmelerine ne gibi bir yaptrm uygulanmal?
Cevabnz: ark en bandan yaplandrlmaldr. evirmenlik yasas ile evirmenler hak ettii cretleri aldnda vergi mkellefi olabilecek, merdiven alt eviri brolar i yapamayacak ve sorunlar ortadan kalkacaktr.
Soru 6: Standartta yer alan alma sreleri hakknda ne dnyorsunuz? Sizce bir evirmen kaliteyi en yksek dzeyde tutarak gnde ka saat eviri yapabilir? Bu eviri saatleri sresince ka sayfa eviri meydana kar?
evirmen (Seviye 6), sahada yaplan szl eviri faaliyetlerinde, i sal ve gvenliini tehlikeye atacak eylem ve ortamlardan uzak durur ve yetkililerden gerekli koruyucu nlemleri almasn talep eder.
eviri almalarnda, genel olarak analitik inceleme, konsantrasyon, aratrma ve bilgi edinme ve iletiim younluklu faaliyetler sz konusudur. Bu tarz almaya bal olarak youn bilgi iletiim teknolojisi aralar kullanlmaktadr. eviri srelerinin ynetimi i younluuna ve srete ortaya kan glklerin zmlerine gre esnek alma saatlerini gerekli klar. Szl eviride, ISO/TSE standartlar ve Avrupa Birlii normlarnda belirtilen azami alma sreleri ve koullarna riayet edilmelidir.
Cevabnz: Saatten ziyade, bir gnlk mesaide konuya gre deimekle birlikte 20-35 bin boluksuz karakterlik kaliteli tercme meydana kabilir.
Soru 7: Mesleki standartta yer alan aadaki madde zorunlu hale getirilmeli midir?
B.4 eviri szlemesi yapmak
Cevabnz: Kesinlikle!
Soru 8: Gen evirmenlere eviri iletmelerinin ya da sektrn yardmc olduunu dnyor musunuz? Bu konuda rnekler verebilir misiniz?
Cevabnz: Hayr. Staj, niversitelerdeki 2 yllk programlar ve hizmet ii eitimler son derece zayf ve niteliksiz.
Soru 9: Bir evirmen sizce kendini nasl gelitirebilir veya kii kendini evirmenlie nasl hazrlar? Nerelerde eitim alabilir?
Cevabnz: Srekli okumal, dinlemeli, konumal, yazmal, gndemi ve yenilikleri takip etmeli, pratik yapmal, mesleki sanal platformlara ye olup aktif faaliyette bulunmal, yapt ileri gvendii meslektalar ile tartmaldr. Seecei uzmanlk alanlarnn, daha nce eitim alm olduu veya ilgi duyduu alanlardan biri olmas evirmenin menfaatine olacaktr. Sadece, bildii dilin ana dil olarak konuulduu bir lkede yaam veya ilgili blm okumu olmas, lkesinde ilgili blmden mezun olmas yeterli deildir. eviri yapmak istedii dilde herhangi bir alanda eitim alm olmas gerekir. Gerisi bireysel aba, istek ve tecrbedir. Tecrbeli ve kaliteli bir evirmenin yannda bir sre raklk yapmas son derece faydaldr.
Soru 10: eviride kaliteyi arttrmak iin eviri iletmeleri neler yapabilir? ( Ltfen onayladnz klar belirtiniz veya yeni k ekleyiniz)
– Fiyat indirmemek ve evirmenlere de fiyat indirim talebinde bulunmamak
– Ortak fiyat belirlenmesi
– eviride szleme yaplmas
– evirinin editr ve yazm denetmeni destei ile kontrol
Cevabnz: Hepsini onaylyorum! evirmen seiminde son derece titiz davranlmas da nemli bir gerekliliktir.
Soru 11- eviride uzmanlk alan konusunda ne dnyorsunuz? evirmen belli bir alanda uzmanlamal m yoksa her eviriyi yapabilmeli mi?
Cevabnz: Uzman olduu en fazla 2-3 alan olmal ve sadece bu alanlarda i almal.
Soru 12- eviride ?alayl? ?? mektepli? tartmas hakknda fikriniz nedir?
Cevabnz: Mektepliden ok daha iyi alayl evirmenlerin olduu su gtrmez bir gerektir. Bu tartmaya bir son verilip kaliteli akreditasyon mekanizmalar (alana gre snav, mlakat v.b.) ile evirmenler yetkilendirilmelidir. Her eyin nota endekslendii, yeterli not alnarak okullardan mezun olunabilen bir lkede sadece ilgili blmden mezun olmak yetmez, tpk retmenlerin ve doktorlarn ilgili blmden mezun olduktan sonra ayr bir snava tabi tutulmalar, avukatlarn staj yapma zorunluluu gibi ek artlar getirilmelidir.
Soru 13: nerileriniz/ ek grleriniz
? Bu lkede artk bir evirmenlik Yasas olmaldr.
? Noterler devre d braklmaldr.
? evirmenler kategorize edilip snavla yetkilendirilmeli ve yeni mezunlar zorunlu staja tabi tutulmaldr. Yetkisiz evirmenlerin eviri yapmas yasaklanmaldr.
? eviri brolar ve ayn dilde eviri yapan evirmenlerin standart bir fiyat olmaldr. Bu sayede kalite kazanacaktr.
? eviri brolar srekli denetlenmeli ve standartlara uygun almayan eviri brolar kapatlmaldr.

Bir cevap yazın